ទស្សនៈអ្នកជំនាញថៃ៖ ហេតុអ្វីមិនគួរលុបចោល MoU តំបន់សមុទ្រត្រួតគ្នារវាងកម្ពុជា-ថៃ?

អត្ថបទវិភាគរបស់លោកបណ្ឌិត Surachart Bamrungsuk អ្នកជំនាញផ្នែកទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ និងសន្តិសុខរបស់ថៃ ពាក់ព័ន្ធនឹងការសម្រេចចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាលថ...

អត្ថបទវិភាគរបស់លោកបណ្ឌិត Surachart Bamrungsuk អ្នកជំនាញផ្នែកទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ និងសន្តិសុខរបស់ថៃ ពាក់ព័ន្ធនឹងការសម្រេចចិត្តរបស់រដ្ឋាភិបាលថៃ (ដឹកនាំដោយលោក Anutin Charnvirakul ក្នុងឆ្នាំ ២០២៦) ក្នុងការលុបចោល MoU 44៖

១. មូលហេតុ និងបរិបទនយោបាយ ចរន្តជាតិនិយមជ្រុល៖ ការសម្រេចចិត្តលុបចោល MoU 44 ត្រូវបានមើលឃើញថាជាការធ្វើឡើងដើម្បីផ្គាប់ចិត្តក្រុមអ្នកជាតិនិយមជ្រុលក្នុងប្រទេសថៃ និងដើម្បីពង្រឹងប្រជាប្រិយភាពនយោបាយរបស់បក្សកាន់អំណាច (Bhumjaithai) ក្រោយជម្លោះព្រំដែនថៃ-កម្ពុជា កាលពីឆ្នាំ ២០២៥។ លេសដដែលៗ៖ រដ្ឋាភិបាលថៃប្រើលេសថា ការចរចាមិនមាន "វឌ្ឍនភាព" ដែលជាលេសដូចគ្នាទៅនឹងការប៉ុនប៉ងលុបចោលកាលពីឆ្នាំ ២០០៩ ក្នុងសម័យលោក Abhisit ដែរ។ ២. បញ្ហាផ្លូវច្បាប់ និងបច្ចេកទេស ផ្ទុយពីច្បាប់អន្តរជាតិ៖ ការប្រកាសលុបចោលជាឯកតោភាគី មិនមែនមានន័យថាចប់ភ្លាមៗនោះទេ វាត្រូវអនុវត្តតាម អនុសញ្ញាក្រុងវីយែនឆ្នាំ ១៩៦៩ និងត្រូវឆ្លងកាត់ការយល់ព្រមពីសភា។ ភាពផ្ទុយគ្នា៖ ការលើកឡើងថាលុប MoU ដើម្បីទៅប្រើច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS 1982) គឺជារឿង "អស់សំណើច" ព្រោះខ្លឹមសារ MoU 44 ខ្លួនឯង គឺត្រូវបានកសាងឡើងដោយផ្អែកលើច្បាប់សមុទ្រអន្តរជាតិនេះរួចជាស្រេចទៅហើយ។ ៣. ផលប៉ះពាល់ និងការបាត់បង់ប្រយោជន៍ជាតិ បាត់បង់យន្តការចរចា៖ MoU 44 គ្រាន់តែជា "យន្តការ" សម្រាប់ចរចា និងការពារសិទ្ធិទាមទារដែនសមុទ្ររបស់ថៃមិនឱ្យបាត់បង់។ ការលុបវាចោល គឺជាការបំផ្លាញក្របខ័ណ្ឌការងារដែលអ្នកជំនាញច្បាប់ និងយោធាជំនាន់មុនបានខំកសាងយ៉ាងល្អិតល្អន់។ ការវិលត្រឡប់ទៅរកភាពមិនច្បាស់លាស់៖ ការលុបចោលនឹងបង្ខំឱ្យភាគីទាំងពីរត្រូវបង្កើតក្របខ័ណ្ឌថ្មី (Provisional Arrangement) ដែលចុងក្រោយអាចនឹងមិនខុសពី MoU ដដែល ប៉ុន្តែត្រូវខាតបង់ពេលវេលា និងឱកាសក្នុងការបែងចែកផលប្រយោជន៍ថាមពល (ប្រេង និងហ្គាស)។ ៤. អនុសាសន៍របស់អ្នកជំនាញ លោកបណ្ឌិត Surachart បានរិះគន់ថាមេដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលបច្ចុប្បន្ន ខ្វះការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅផ្នែកច្បាប់សមុទ្រ និងកំពុងយក "នយោបាយជាតិនិយម" មកដាក់លើ "ផលប្រយោជន៍ជាតិ"។ លោកជំរុញឱ្យមន្ត្រីបច្ចេកទេស (ក្រសួងការបរទេស និងកងទ័ពជើងទឹក) ហ៊ាននិយាយការពិត និងសុំឱ្យមេដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលសិក្សាឯកសារច្បាប់ឱ្យបានច្បាស់លាស់ ជាជាងជឿតាមវោហាសាស្ត្ររបស់ក្រុមជ្រុលនិយម។ សរុបមក៖ អត្ថបទនេះព្រមានថា ការលុបចោល MoU 44 គឺជាកំហុសយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ថៃ ដែលបណ្តាលមកពីសម្ពាធនយោបាយក្នុងស្រុក ហើយវានឹងប៉ះពាល់ដល់ផលប្រយោជន៍ដែនសមុទ្ររបស់ថៃក្នុងរយៈពេលវែង។